Vĩnh An
 
 
 FAQ  •  Search  •  Memberlist  •  Usergroups   •   fChat   •  Register  •  Profile  •  Log in to check your private messages  •  Log in
 
 
 áº¢o hoá - nguyên tác : Hermann Hesse , Trí Hải dịch View next topic
View previous topic
Post new topicReply to topic
Author Message
bonjovi
Admin là em


Joined: 16 May 2006
Posts: 18

PostPosted: Wed May 17, 2006 6:47 am Reply with quoteBack to top

Phần I
Theo truyá»n thuyết Ấn giáo, thần Vishnu có lần hoá sinh làm má»™t vị vương tá»­ sống bên bá» sông Hằng. Tên ông là Ravana. Ravana có má»™t ngưá»i con trai tên Dasa. Mẹ Dasa chết sá»›m, vương tá»­ cưới má»™t ngưá»i vợ khác. Sau khi ngưá»i đàn bà đẹp và tham vá»ng này sinh được má»™t con trai, bà đâm ra thù ghét Dasa. Bà muốn cho Nala, con mình kế vị, nên âm mưu chia rẽ cha con Dasa, và chá» cÆ¡ há»™i thanh toán cậu bé. Trong triá»u, có má»™t ngưá»i Bà-là-môn, tên Vasudeva, viên quan coi vá» tế tá»±, biết được âm mưu cá»§a bà. Ông thương tình cậu bé, ngưá»i mà ông thấy có khuynh hướng sùng tín và đức công bằng giống mẹ. Ông trông chừng cho Dasa khá»i bị hại, và chá» dịp đưa cậu ra khá»i tầm tay mẹ ghẻ.

Bấy giỠvua Ravana sở hữu một đàn bò được xem là thiêng liêng. Sữa và bơ của chúng dùng để tế thần. Những đồng cỠtốt nhất trong xứ dành cho những con bò ấy.

Má»™t ngày kia, ngưá»i chăn bò Ä‘em sữa vá» kinh, báo cáo rằng trong vùng bò Ä‘ang ăn cá», có những dấu hiệu sắp hạn hán. Do đó, Ä‘oàn ngưá»i chăn dẫn bò lên những dãy núi cao, ở đó nước và cá» luôn luôn sẵn sàng ngay cả vào những thá»i khô ráo nhất.

Ngưá»i Bà-la-môn đã quen biết ngưá»i chăn bò này từ lâu, anh ta là má»™t ngưá»i đáng tin cậy. Ông cho anh ta biết dá»± định cá»§a mình. Hôm sau, khi hoàng tá»­ bé Dasa biến mất, thì chỉ có ông và ngưá»i chăn ấy biết được lý do bí ẩn cá»§a sá»± mất tích. Ngưá»i chăn bò Ä‘em cậu bé theo lên núi rừng. Há» theo kịp đàn bò di chuyển chậm chạp. Dasa sung sướng được gia nhập Ä‘oàn mục tá»­. Cậu phụ giúp thả bò, vắt sữa, chÆ¡i vá»›i những con bê, và lang thang khắp những đồng cá» trên núi, uống sữa tươi ngá»t ngào. Những bàn chân trần cá»§a cậu lấm đầy phân bò. Cậu thích Ä‘á»i sống mục tá»­ này, dần quen vá»›i rừng núi và những cây trái, hoa cá» cá»§a nó. Cậu nhổ những cá»§ sen ngá»t trong ao đầm, và vào những ngày lá»… há»™i, cậu Ä‘eo má»™t tràng hoa rừng đỠchói. Cậu trở nên quen thuá»™c vá»›i đưá»ng Ä‘i lối vá» cá»§a thú rừng. Tập tránh cá»p, chÆ¡i vá»›i những con sóc và nhím. Mùa mưa cậu ở trong căn nhà lá, mà ở đó bá»n chăn bò chÆ¡i cá», hát hoặc Ä‘an giá» hay chiếu cói. Dasa không hẳn quên hết Ä‘á»i sống vương giả cá»§a mình trước đấy, nhưng chẳng mấy chốc những thứ này đối vá»›i cậu dưá»ng như má»™t giấc chiêm bao.

Má»™t ngày kia, khi đàn bò Ä‘i đến má»™t vùng khác, Dasa vào rừng để tìm mật. Từ ngày biết núi rừng, cậu đã bắt đầu thích; nhưng đặc biệt khu rừng này, cậu thấy nó đẹp lạ. Những tia nắng lượn khúc qua những cành lá trông như những con rắn vàng. Những tiếng cá»§a rừng, tiếng chim hót, tiếng xào xạc cá»§a những ngá»n cây, tiếng cá»§a những con khỉ quyện vào nhau thành má»™t mạng lưới âm thanh êm dịu trong sáng, giống như ánh sáng giữa những cành cây. Những mùi hương cÅ©ng vậy, hoà vào nhau rồi lại phân tán : hương cá»§a hoa rừng, cá»§a những loại cây, lá, nước, rêu, thú vật, trái cây và cá»§a đất, vừa cay nồng vừa dịu ngá»t, vừa hoang dã vừa thân thiết, vừa kích thích vừa thoa dịu, vừa buồn vừa vui.

Dasa quên mất việc tìm mật. Trong khi lắng nghe tiếng hót cá»§a những con chim nhá» màu sáng như ngá»c, cậu chú ý đến má»™t đưá»ng mòn giữa những cây phong chót vót, trông như má»™t cụm rừng nhỠở trong khu rừng lá»›n. Äấy là má»™t lối Ä‘i rất nhá» hẹp, cậu im lặng rón rén bước theo dấu đưá»ng mòn, và đến má»™t cây bàng có nhiá»u nhánh lá»›n. Dưới gốc cây, có má»™t cái chòi nhá», má»™t túp lá»u Ä‘an bằng lá dương xỉ. Cạnh túp lá»u, má»™t ngưá»i đàn ông Ä‘ang ngồi bất động, lưng thẳng tuá»™t, hai bàn tay đặt trên đôi chân bắt chéo. Dưới mái tóc bạc trắng và vầng trán rá»™ng, đôi mắt bất động cá»§a ông tập trung trên mặt đất. Äôi mắt ấy Ä‘ang mở, nhưng như nhìn vào bên trong. Dasa nhận ra rằng đấy là má»™t ngưá»i thánh thiện, má»™t ngưá»i tu phái Yoga. Trước đấy cậu đã thấy những ngưá»i như vậy, đó là những ngưá»i được ân sá»§ng cá»§a thần linh, đáng được tôn trá»ng, cúng dưá»ng. Nhưng ngưá»i cậu Ä‘ang thấy đây, ngồi trước túp lá»u được lợp rất đẹp và ở nÆ¡i kín đáo này, hoàn toàn bất động như thế, đăm chiêu trong thiá»n định - ngưá»i này càng lôi cuốn cậu bé hÆ¡n bất cứ ngưá»i nào cậu đã gặp. Ông ta dưá»ng như bay lượn trên mặt đất, trong khi Ä‘ang ngồi đấy, và dưá»ng như cái nhìn xa xăm cá»§a ông, thấy và biết má»i chuyện. Má»™t hào quang cá»§a sá»± thánh thiện vây phá»§ ông, má»™t phép mầu cá»§a sá»± tôn nghiêm lan toả làm cho cậu không dám phá tan bằng má»™t lá»i chào hay má»™t tiếng kêu. Vẻ uy nghiêm cá»§a ngưá»i ông, ánh sáng ná»™i tâm rạng ngá»i trên gương mặt ông, mãnh lá»±c tâm linh toát từ nÆ¡i ông khiến Dasa có cảm tưởng đây là má»™t con ngưá»i mà, chỉ cần móng má»™t niệm nghÄ©, không cần phải ngước mắt lên, cÅ©ng có thể sinh và sát được cái gì ông muốn. Ngưá»i ẩn sÄ© ngồi bất động hÆ¡n cả cây cối mà những cành lá còn lay động trong hÆ¡i thở cá»§a gió. Ngưá»i này ngồi bất động như má»™t pho tượng đá, và từ khi thấy ngưá»i ấy, cậu bé cÅ©ng đứng bất động, say mê, như bị bùa lá»±c lôi cuốn. Cậu đứng nhìn chòng chá»c vào vị thầy. Cậu thấy má»™t đốm sáng mặt trá»i trên vai ông ta, má»™t đốm sáng trên má»™t bàn tay buông thõng cá»§a ông, cậu trông thấy những Ä‘iểm sáng di động ẩn rồi hiện, nhưng những thứ này không làm vị ấy cá»­ động, cÅ©ng như tiếng chim hót và tiếng cá»§a những con khỉ từ các khu rừng xung quanh. Má»™t con ong rừng đến đậu trên má ông, đánh hÆ¡i làn da ông, bò má»™t Ä‘oạn ngắn trên má ông rồi vụt bay Ä‘i. Nhà ẩn sÄ© vẫn ngồi bất động trước tất cả sá»± sống động đủ màu sắc cá»§a khu rừng. Tất cả cảnh tượng này, những gì mắt có thể thấy, tai có thể nghe, những cái đẹp và xấu, đáng yêu hay kinh khá»§ng, Ä‘á»u không mảy may liên hệ đến con ngưá»i thánh thiện này. Toàn thể thế giá»›i xung quanh ông đã trở thành bá» mặt vô nghÄ©a lý. Cậu bé mục tá»­ có gốc gác vương giả tưởng chừng như vị ẩn sÄ© này đã lặn sâu xuống dưới lá»›p bá» mặt cá»§a cuá»™c Ä‘á»i và Ä‘i vào bản thể cá»§a má»i sá»±. Má»™t Ä‘iá»u lạ lùng, trong khi đứng đấy, cậu bá»—ng nhá»› lại gốc gác vương giả cá»§a mình.

Sau đó, cậu không biết mình đã đứng đấy bao lâu, hàng giá», hay đã mấy ngày qua. Khi ra khá»i cái bùa lá»±c đã làm cậu đứng bất động nhìn ông già, cậu rón rén bước lui giữa những hàng cây phong, tìm lối ra khá»i cụm rừng, và cuối cùng trở lại đồng cá» vá»›i đàn bò. Cậu Ä‘i mà không hoàn toàn ý thức mình Ä‘i. Tâm hồn cậu còn bàng hoàng như trong má»™ng, và chỉ bừng tỉnh khi má»™t mục tá»­ gá»i tên cậu. Anh chàng tức giận vì cậu đã vắng mặt quá lâu, nhưng khi trông thấy Dasa, cậu chỉ mở lá»›n măt ngạc nhiên nhìn, dưá»ng như không hiểu được ai Ä‘ang nói gì vá»›i cậu, thì ngưá»i kia kinh ngạc thốt lên :

- Sao thế, mày? Mày vừa trông thấy một vị thần tiên nào, hay gặp ma quỷ chăng

Dasa nói :

- Tôi Ä‘ang ở trong rừng, dưá»ng như có má»™t sức mạnh nào lôi cuốn tôi đến chá»— ấy. Tôi muốn tìm mật. Nhưng tôi đã quên hết má»i sá»± vì thấy má»™t ẩn sÄ© ngồi thiá»n định. Khi thấy gương mặt sáng ngá»i cá»§a ông ta, tôi cÅ©ng đứng bất động nhìn ông má»™t lúc lâu. Tôi muốn trở lại đấy chiá»u nay và mang cho ông ta má»™t ít quà. Ông ấy là má»™t ngưá»i thánh thiện.

- Thì mày hãy mang Ä‘i. Äem cho ông sữa và bÆ¡ ngá»t. Chúng ta nên cung kính cúng dưá»ng các vị ấy những gì ta có thể cúng.

- Nhưng tôi phải nói với ông ta như thế nào ?

- Không cần phải nói gì cả, Dasa. Chỉ cần cúi thấp và đặt đồ cúng trước mặt ông. Thế là xong.

Dasa làm y lá»i. Cậu phải mất má»™t lúc để tìm ra chá»— cÅ©. Khoảng trống trước chòi tranh bấy giá» vắng vẻ, nhưng cậu không dám Ä‘i vào trong chòi. Bởi thế cậu đặt tặng phẩm trước cá»­a chòi rồi bá» Ä‘i. Trong thá»i gian đàn bò và Ä‘oàn ngưá»i chăn còn lưu lại vùng lân cận, Dasa Ä‘em đồ cúng hàng ngày vào buổi chiá»u. Má»™t hôm cậu đến vào buổi sáng, thấy vị ẩn sÄ© ngồi đắm mình trong thiá»n quán; và lần này cÅ©ng thế, cậu bị thu hút bởi năng lá»±c toát ra từ nÆ¡i sá»± bình an cá»§a ngưá»i, đứng lại đấy má»™t lúc trong tâm trạng cá»±c kỳ hạnh phúc.

***

Rất lâu sau khi đàn bà và mục tá»­ đã dá»i đến những đồng cá» khác, Dasa vẫn nhá»› mãi kinh nghiệm cá»§a cậu trong khu rừng này. Má»—i khi ngồi má»™t mình, cậu thưá»ng mÆ¡ màng tưởng tượng mình cÅ©ng là má»™t ẩn sÄ© thá»±c hành thiến định. Nhưng vá»›i thá»i gian, ký ức và má»™ng mÆ¡ cá»§a cậu cÅ©ng phai dần, vì cậu bé bây giá» Ä‘ang độ lá»›n nhanh thành má»™t thanh niên lá»±c lưỡng, hăng hái lao mình vào những trò chÆ¡i mạnh bạo cá»§a đồng bá»n mục tá»­. Nhưng vẫn còn má»™t chút ánh sáng má» nhạt cá»§a ký ức le lói trong tâm hồn chàng, khiến chàng có má»™t ý nghÄ© mÆ¡ hồ rằng Ä‘á»i sống vương giả và vương vị mà chàng đã mất ấy, má»™t ngày kia có thể được thay bằng sá»± tôn quý và năng lá»±c cá»§a thiá»n định.

Một ngày, khi hỠđến vùng phụ cận kinh đô, thì có tin đồn thành phố đang sửa soạn một cuộc lễ lớn. Vua Ravana đã già yếu, nên định ngày làm lễ tấn phong cho hoàng tử Nala kế vị.

Dasa muốn Ä‘i xem cuá»™c lá»…. Chàng mong má»i được thấy lại kinh đô má»™t lần, vì chàng chỉ còn ký ức lá» má» vá» nó từ tấm bé. Chàng muốn nghe âm nhạc, ngắm Ä‘oàn ngưá»i diá»…n hành và cuá»™c so tài giữa những vương tôn công tá»­. Chàng cÅ©ng muốn nhìn xem má»™t lần cho biết những con ngưá»i ở kinh thành, vì chàng biết - mặc dù má»™t cách mÆ¡ hồ, như chuyện hoang đưá»ng thần thoại - rằng thế giá»›i cá»§a há» cÅ©ng là thế giá»›i cá»§a chàng.

Äoàn mục tá»­ có nhiệm vụ phải cung cấp má»™t xe bÆ¡ cho triá»u Ä‘iènh dùng vào lá»… tế trong dịp ấy, và Dasa sung sướng được chá»n làm má»™t trong ba ngưá»i Ä‘em sữa vào kinh đô. HỠđến kinh thành vào chiá»u hôm trước buổi lá»…, trao sữa cho quan tế tá»±, Vasudeva, nhưng ông không nhận ra chàng. Ba thanh niên mục tá»­ nối gót đám đông Ä‘i xem cuá»™c lá»… vá»›i những đàn voi dẫn đầu cuá»™c diá»…n hành, xe hoa cá»§a tân vương Nala Ä‘i trong tiếng trống vang dá»™i. Tất cả cảnh tượng ấy đối vá»›i chàng thật vui nhá»™n, lá»™ng lẫy, nhưng đồng thá»i cÅ©ng thật lố bịch, ná»±c cưá»i. Chàng ngắm má»i sá»± trong niá»m vui thú, nhưng vẫn vá»›i tâm trạng cá»§a má»™t mục tá»­ ở núi rừng, nghÄ©a là vốn sẵn khinh thị dân thành phố.

Chàng không há» có ý nghÄ© đến chuyện chàng là con trưởng đã bị cướp ngôi, rằng ngưá»i ngồi xe hoa kia đáng lẽ là chàng; rằng Nala em khác mẹ vá»›i chàng đã chiếm chá»— cá»§a chàng . Không, nhưng chàng đặc biệt không ưa gã Nala ngồi xe ấy, mà chàng cho là thật ngu ngốc và hạ liệt trong cái bá»™ tịch quan trá»ng phô trương rá»—ng tuếch cá»§a y.

Khi trở vá» sau cuá»™c lá»…, Dasa đã thành má»™t ngưá»i đàn ông. Chàng đã biết Ä‘eo Ä‘uổi con gái và đấu võ vá»›i những thanh niên khác để tranh ngưá»i đẹp. Bây giá» há» Ä‘ang tiến đến má»™t miá»n khác, má»™t vùng đồng cá». Ở đó, chàng gặp má»™t thiếu nữ xinh đẹp, con gái cá»§a má»™t trại chá»§. Dasa say mê nàng đến độ quên hết má»i sá»±, hy sinh cả Ä‘á»i sống tá»± do cá»§a chàng để chiếm được cô gái. Khi Ä‘oàn mục tá»­ nhổ trại để Ä‘i đến những đồng cá» má»›i, Dasa gạt qua tất cả những lá»i khuyên nhá»§, cảnh cáo cá»§a đồng bạn, từ gÄ©a cuá»™c Ä‘á»i du mục,và bắt đầu định cư. Chàng cưới được nàng Pravati làm vợ, nhưng bù lại chàng phải cày cuốc cho ông nhạc, giúp ông xay lúa bổ cá»§i. Chàng làm má»™t cái chòi đắp bằng tre và đất bùn, và giữ vợ chàng trong ấy.

Cái mãnh lá»±c ấy thật ghê gá»›m, nó làm cho má»™t thanh niên bá» hết những thú vui, bạn bè, thói quen, thay đổi hẳn nếp sống cÅ© để sống giữa những ngưá»i lạ, vá»›i vai trò con rá»… nhàm chán. Nhưng sắc đẹp cá»§a Pravati thật quyến rÅ©, sá»± hứa hẹn tình yêu thật quá nhiá»u, khiến Dasa trở thành mù quáng, và hoàn toàn quy phục ngưá»i đàn bà này. Nhưng hạnh phúc cá»§a chàng chỉ được má»™t năm, mà trong khoảng thá»i gian đó chàng cÅ©ng không hoàn toàn sung sướng. Chàng phải chịu đựng nhiá»u thứ khác : những yêu sách cá»§a ông nhạc, sá»± há»—n xược cá»§a mấy đứa em vợ và tính khí thay đổi cá»§a vợ chàng.

Hương lá»­a Ä‘ang nồng chưa trá»n năm, thì má»™t hôm vùng lân cận xôn xao vá» tin tân vương sắp ngá»± đến vùng này để săn bắn. Những lá»u trại được dá»±ng lên khắp nÆ¡i, Ä‘oàn kỵ binh và tuỳ tùng rần rá»™ kéo đến dá»n đưá»ng cho vị vua trẻ. Dasa không chú ý gì đến cảnh ấy. Chàng bận cày cuốc trong đồng ruá»™ng, chăm lo cối xay, chàng tránh xa những ngưá»i Ä‘i săn và triá»u đình. Nhưng má»™t ngày kia khi trở vá» túp lá»u tổ ấm, chàng không thấy vợ đâu nữa. Chàng đã triệt để cấm nàng bước chân ra ngoài trong thá»i gian triá»u đình Ä‘ang ở vùng lân cận; cho nên bấy giá» chàng bá»—ng cảm thấy tim nhói Ä‘au, và linh cảm má»™t tai hoạ. Chàng vá»™i vàng đến nhà ông nhạc, vợ chàng cÅ©ng không có ở đấy, không ai nhận đã thấy hay gặp nàng. Niá»m Ä‘au trong tim chàng thêm mãnh liệt. Chàng sục tìm khắp những luống cải trong đồng, suốt ngày này qua ngày khác, chàng chạy từ chòi mình đến nhà ông nhạc và trở vá», tìm dưới ruá»™ng, xuống giếng, săn tìm dấu chân, gá»i tên nàng, vá»— vá», nguyá»n rá»§a.

Cuối cùng đứa em út cá»§a vợ chàng nói thật cho chàng biết. Pravati Ä‘ang ở trong trại cá»§a vua, và ngưá»i ta đã thấy nàng ngồi trên lưng ngá»±a vá»›i vua.

Dasa lẻn đến chá»— Nala cắm trại, mang theo cái ná ngày xưa chàng đã dùng khi còn làm mục tá»­. Ngày như đêm, má»—i khi trại cá»§a Nala gần như không ngưá»i canh giữ, thì chàng bò lại gần, nhưng má»—i lần như vậy quân canh lại xuất hiện ngay, và chàng phải bá» trốn. Ẩn trong cành cây, chàng có thể thấy ông vua trẻ vá»›i gương mặt khả ố mà chàng còn nhá»› rõ trong ngày lá»… tấn phong ngày trước. Chàng ngắm y lên ngá»±a. Khi y trở vá» hàng giá» sau đó, xuống ngá»±a, giở tung tấm vải che lá»u, Dasa có thể trông thấy dưới bóng má» bên trong trại, má»™t ngưá»i đàn bà Ä‘i ra đón vua. Chàng suýt ngã từ trên cây xuống đất khi nhận ra vợ chàng. Bây giá» chàng má»›i tin chắc chắn, và sức nặng đè nÆ¡i ngá»±c chàng trở nên không còn chịu đựng được nữa. Hạnh phúc và tình yêu cá»§a chàng mãnh liệt thế nào, thì bây giá» cÆ¡n tức giận, ná»—i mất mát và sÄ© nhục càng lá»›n lao hÆ¡n thế ấy. Sá»± tình là như vậy, khi con ngưá»i đặt hết khả năng yêu thương cá»§a mình vào má»™t đối tượng duy nhất. Cùng vá»›i sá»± mất mát tình yêu, tất cả cùng sụp đổ đối vá»›i chàng; chàng đứng đấy giữa đống gạch vụn, hoàn toàn bị tước Ä‘oạt đến trắng tay.

Dasa Ä‘i lang thang má»™t ngày má»™t đêm trong khu rừng lân cận, chàng đã kiệt sức, nhưng sau má»—i lần nghỉ mệt ngắn ngá»§i, ná»—i Ä‘au khổ trong tim lại thúc chàng tiến bước. Chàng cứ phải Ä‘i mãi, tưởng chừng như chàng cần phải Ä‘i đến tận cùng thế giá»›i, cho đến tận cùng cuá»™c Ä‘á»i, má»™t cuá»™c Ä‘á»i đã mất hết ý nghÄ©a và ánh sáng. Tuy vậy, chàng không lang thang đến những vùng xa lạ. Chàng chỉ lượn quanh khu vá»±c gian chòi cá»§a chàng, nhà xay, đồng lúa và lá»u trại cá»§a ông vua. Chàng thu gá»n mình nấp trong đám lá, lòng chua xót và nóng cháy như má»™t con thú đói rình mồi, cho đến khi cái giây phút hồi há»™p ấy đến – giây phút mà chàng đã dành cho nó tất cả sức lá»±c cuối cùng cá»§a mình – nghÄ©a là cho đến khi vị vua bước ra ngoài lá»u vải. Chàng lặng lẽ tuá»™t xuống khá»i cành cây, giương ná bắn ngay vào trán kẻ thù má»™t miếng đá nhá»n. Nala ngã xuống bất tỉnh. Dưá»ng như không có ai ở quanh đấy.

CÆ¡n bão tố cá»§a Ä‘am mê thù hận và khoái lạc trả thù gầm thét trong ngÅ© quan cá»§a chàng bá»—ng dưng bị chận đứng lại má»™t cách hãi hùng và kỳ lạ : chàng lặng ngưá»i Ä‘i má»™t lúc, má»™t sá»± im lặng sâu xa ngá»± trị trong hồn chàng. Ngay khi sá»± huyên náo bắt đầu, má»™t đám đông tôi tá»› xúm quanh nạn nhân và tin dữ bắt đầu loan ra, thì chàng đã biến mất trong những bụi tre rậm rạp dẫn xuống thung lÅ©ng.

Trong cÆ¡n mê sảng cá»§a hành động, lúc nhảy xuống khá»i cây và nhắm đích bắn ra miếng đá giết ngưá»i, chàng có cảm tưởng Ä‘ang dập tắt luôn cả sá»± sống cá»§a mình, Ä‘ang ném Ä‘i sinh lá»±c cuối cùng, lao mình theo viên đá định mệnh xuống tận vá»±c thẳm cá»§a lãng quên, Ä‘oạn diệt. Chàng tưởng như nếu giết được kẻ thù, thì chàng sẽ vui lòng chết sau hắn má»™t giây thôi cÅ©ng được. Nhưng bây giá», khi hành động đã được tiếp theo bởi cái khoảnh khắc im lặng lạ lùng mà chàng không ngá» tá»›i ấy, thì bá»—ng dưng chàng lại khao khát sống, má»™t ná»—i khao khát chàng không nhận ra, đã kéo chàng trở lại từ vá»±c thẳm. Má»™t bản năng nguyên thuá»· xâm chiếm giác quan chàng, tứ chi chàng, lôi kéo chàng chạy trốn vào rừng sâu, ra lệnh cho chàng phải ẩn nấp.

Chàng chỉ ý thức được những gì xảy đến sau khi đã tá»›i má»™t nÆ¡i ẩn nấp an toàn. Khi ngã quỵ kiệt sức, thở hào hển, cÆ¡n cuồng nhiệt nhưá»ng chá»— cho sá»± bình thản, chảng lại cảm thấy thất vá»ng và tá»± khinh hành động chạy trốn cá»§a mình. Nhưng khi đã qua cÆ¡n mệt, chàng lại quyết định phải sống, và má»™t lần nữa tim chàng cảm thấy khoái trá má»™t cách man dại vá» hành động vừa qua.

Cuá»™c săn tìm kẻ sát nhân khởi sá»±. Những ngưá»i Ä‘i lùng bắt đầu rải rác khắp những khu rừng. Há» sục sạo suốt ngày trong những bụi cây, nhưng chàng thoát được nhỠẩn kín trong ao đầm, nÆ¡i không ai dám vào vì sợ gặp hổ báo. Chàng ngá»§ má»™t lúc, nằm tỉnh táo nghe ngóng má»™t lúc, bò, rồi lại nghỉ. Cứ thế cho đến ngày thứ ba thì chàng đã qua khá»i những ngá»n đồi và tiến lên những đỉnh núi cao.

Cuá»™c Ä‘á»i không nhà từ đấy dẫn chàng Ä‘i chá»— này chá»— ná», làm cho chàng cứng rắn, chai lì, nhưng cÅ©ng khôn ngoan nhẫn nại hÆ¡n. Tuy thế, vỠđêm chàng luôn luôn mÆ¡ thấy Pravati và hạnh phúc đã qua, hay ít nhất cái mà chàng đã gá»i là hạnh phúc. Chàng cÅ©ng mÆ¡ nhiá»u vá» cuá»™c săn tìm và ẩn trốn - những giấc mÆ¡ hãi hùng làm cho tim chàng ngưng đập, như là mÆ¡ thấy mình Ä‘ang chạy trốn khá»i những khu rừng, trong khi bị Ä‘uổi sát sau lưng vá»›i trống còi inh á»i. Chàng cố chạy thoát qua những ao đầm, băng qua những chiếc cầu gãy, mang theo vật nặng được gói kín nhưng chàng không biết đó là vật gì. Chàng chỉ biết má»™t Ä‘iá»u là nó rất quý báu, chàng không được để nó rÆ¡i khá»i tay mình trong bất cứ trưá»ng hợp nào. Äó là cái gì quý giá Ä‘ang lâm ngauy, má»™t tài sản, có lẽ má»™t vật đã được lấy trá»™m, gói trong má»™t mảnh vải sáng, có hình xanh đỠnhư chiếc áo cá»§a Pravati ngày nào. Chàng khó nhá»c mang vật ấy mà chạy trốn qua bao nhiêu hiểm nguy, cho đến cuối cùng, khi đã mệt lả, chàng dừng lại, từ từ mở bá»c vải ra xem, thì thấy cái kho báu mà chàng Ä‘ang cầm trong đôi tay run rẩy đó, chính lại là cái đầu cá»§a chàng.

***

Từ đấy, chàng sống cuá»™c Ä‘á»i lén lút cá»§a má»™t kẻ du thá»§ lang thang. Bấy giá» không hẳn chàng trốn ngưá»i ta, mà đúng hÆ¡n muốn tránh há». Má»™t ngày kia, trong cuá»™c lữ hành, chàng đến má»™t vùng đồi núi trông thật xinh đẹp và dưá»ng như đón má»i chàng, chàng cảm thấy cần phải biết rõ khu rừng ấy. Chàng nhận ra má»™t đồng cá» gá»i cho chàng những ngày trong sáng hồn nhiên, lúc chàng chưa biết đến tình ái và ghen tuông, cừu hận và trả thù. Äấy là đồng cá» mà ngày xưa chàng đã chăn bò vá»›i các bạn mục tá»­ trong khoảng Ä‘á»i an bình nhất cá»§a tuổi hoa niên. Má»™t cÆ¡n buồn nhẹ lan trong tim chàng đáp lại tiếng má»i gá»i cá»§a rừng sâu vá»›i tiếng lá xạc xào trong gió, tiếng hát cá»§a con suối nhá», tiếng chim líu lo và tiếng ong vù vù. Tất cả nghe như mùi hương má»i gá»i cá»§a mái ấm, nÆ¡i an nghỉ. Trong cuá»™c Ä‘á»i du mục, chưa bao giá» chàng thấy đồng ná»™i có vẻ thân thiết vá»›i mình đến thế. Chàng lang thang khắp nÆ¡i trong khung cảnh thanh bình đó. Lần đầu tiên trong nhiá»u tháng ngày kinh khá»§ng, chàng bước Ä‘i vá»›i tâm hồn rá»™ng mở, không nghÄ© ngợi gì, không ước mong gì, hoàn toàn đặt mình vào hiện tại an tÄ©nh. Chàng cảm thấy có mãnh lá»±c gì thu hút chàng vào trong khu rừng bên kia những đồng cá». Khi bước dưới những hàng cây trong bóng chiá»u, cảm giác quen thuá»™c càng tăng, đưa chàng Ä‘i dá»c theo những con đưá»ng nhá». Chân chàng như tá»± động tìm lối bước tá»›i má»™t rặng dương ở giữa khu rừng rá»™ng, và gặp gian chòi nhá». Trên khoảnh đất trước mặt chòi, Ä‘ang ngồi bất động vị ẩn sÄ© mà ngày xưa chàng đã đứng nhìn, ngưá»i mà chàng đã cúng sữa và bÆ¡ dạo ấy.

Dasa ngừng bước, như thể vừa tỉnh giấc. Má»i sá»± vẫn như trước, ở đây không có thá»i gian trôi qua, không có sá»± giết chóc và Ä‘au khổ. Ở đây cuá»™c Ä‘á»i và thá»i gian như thể đông lại thành khối pha lê, ngưng lại thành vÄ©nh cữu. Chàng đứng nhìn ông già, cảm nghe trong tim niá»m thán phục, yêu kính mà chàng có khi má»›i thấy vị ẩn sÄ© lần đầu. Chàng nhìn căn chòi và nghÄ© nó cần được sá»­a chữa trước khi mùa mưa đến. Rồi chàng đánh bạo tiến thêm vài bước, Ä‘i vào trong chòi, nhìn quanh. Rất ít đồ đạc, hầu như không có gì : má»™t thảm lá, má»™t cái bầu chứa má»™t ít nước, và má»™t cái túi rá»—ng Ä‘an bằng mây. Chàng lấy cái túi Ä‘i vào rừng kiếm ăn, trở lại vá»›i má»™t túi trái cây và mật cá»§a vài thứ cây rừng. Äoạn chàng xách bầu Ä‘i lấy nước.

Chàng đã làm xong tất cả những công việc có thể làm. Quả thật là ít oi, những gì má»™t con ngưá»i cần để sống. Dasa quỳ gối trên đất và đắm mình trong má»™ng tưởng. Chàng hài lòng vá»›i sá»± nghỉ ngÆ¡i yên lặng này, hài lòng vá»›i chính mình, vá»›i tiếng gá»i bên trong đã đưa chàng đến đây, nÆ¡i mà khi còn là má»™t cậu bé, chàng đã cảm thấy có cái gì giống như thanh bình, hạnh phúc và quê hương.

Bởi thế chàng ở lại vá»›i vị ẩn sÄ© già. Chàng lợp lại chòi, kiếm thức ăn cho cả hai, và bắt đầu dá»±ng má»™t căn chòi riêng cho chàng cách má»™t khoảng ngắn. Ông già dưá»ng như chịu cho chàng ở, nhưng Dasa không hoàn toàn chắc chắn ông ta có để ý đến mình hay không. Má»—i khi ông đứng dậy ra khá»i thiá»n định, thì chỉ để Ä‘i vào ngá»§ trong rừng. Dasa sống vá»›i ông như má»™t tên đầy tá»› trước mặt má»™t ngưá»i quý tá»™c, đúng hÆ¡n như má»™t con vật ngưá»i ta nuôi để chÆ¡i, má»™t con vật hữu dụng nhưng không được ngưá»i để ý. Vì chàng đã sống Ä‘á»i đào tẩu quá lâu, luôn luôn sợ hãi bị vây bắt, cho nên cuá»™c sống an nghỉ này, vá»›i những công việc không nhá»c sức, vá»›i sá»± hiện diện cá»§a má»™t ngưá»i dưá»ng như không để ý đến mình - cuá»™c sống ấy làm chàng thoải mái má»™t thá»i gian. Những giấc ngá»§ cá»§a chàng không còn bị ám ảnh bởi những ác má»™ng, có những lúc chàng có thể quên má»i sá»± trong ná»­a ngày, rồi trá»n ngày. Tương lai không làm chàng bận tâm, và nếu có bao giá» chàng mong ước Ä‘iá»u gì, thì chính là được ở lại nÆ¡i chàng Ä‘ang ở, được vị ẩn sÄ© thâu nhận và dạy chàng những bí quyết cá»§a Ä‘á»i ẩn cư, trở thành má»™t ẩn sÄ© như ông, có được cái bình thản kiêu hãnh cá»§a má»™t ẩn sÄ©. Chàng đã khởi sá»± bắt chước ngồi thiá»n, nhưng má»—i khi làm như vậy chàng đâm ra mệt má»i ngay, cảm thấy chân tay cừng đỠvà sưng Ä‘au, muá»—i đốt, bị quấy rầy bởi má»i thứ, cảm thấy ngứa ngáy khó chịu trong ngưá»i, khiến chàng phải cá»­ động, phải gãi, rồi cuối cùng phải đứng dậy. Nhưng có nhiá»u lúc chàng cảm thấy khác, má»™t cảm giác trống trải, nhẹ nhàng, như bÆ¡i trong không khí, kiểu như thỉnh thoảng trong giấc mÆ¡ ta thưá»ng thấy mình bay bổng. Nhưng những giây phút như thế không lâu bá»n. Chàng mong má»i được vị ẩn sÄ© chỉ dạy nghệ thuật thiá»n định, nhưng ông ta dưá»ng như không bao giỠđể ý đến chàng, không bao giá» thốt lên tiếng nói.

Tuy nhiên, có má»™t ngày ông ta nói lên má»™t lá»i. Bấy giá» gặp lúc Dasa trở lại những đêm má»™ng mị, khi thì rất êm Ä‘á»m, nhưng thưá»ng là những cÆ¡n ác má»™ng khốc liệt, hoặc vá» vợ chàng, hoặc vá» những kinh khá»§ng trong cuá»™c Ä‘á»i trốn tránh. Ban ngày chàng cÅ©ng không khá hÆ¡n, không thể chịu đựng ngồi yên và thá»±c tập thiá»n quán, không quên được đàn bà và tình yêu. Chàng Ä‘i lang thang trong rừng phần lá»›n thì giá». Chàng trách cứ thá»i tiết đã làm chàng ra như vậy; đấy là những ngày oi bức vá»›i những cÆ¡n gió nóng hắt vào mình.

Má»™t ngày xấu trá»i như thế lại đến. Những con muá»—i kêu vo ve. Dasa vừa má»›i qua má»™t đêm vá»›i những chiêm bao kinh khá»§ng làm cho chàng khi thức dậy vẫn còn cảm giác sợ hãi đè nặng lên ngưá»i. Chàng không còn nhá»› đã má»™ng những gì, nhưng khi thức giấc chàng có cảm tưởng vừa rÆ¡i trở lại vào những giai Ä‘oạn khốn nạn, đáng hổ thẹn trong Ä‘á»i chàng trước đấy. Suốt ngày, chàng Ä‘i lui Ä‘i tá»›i má»™t cách bồn chồn quanh gian chòi, hoặc ngồi xổm giữa đất, dáng rầu rÄ©. Chàng làm qua loa những việc vặt vãnh, nhiá»u lần ngồi xuống tập thiá»n định, nhưng má»—i lần như vậy chàng lại bị tóm lấy bởi má»™t cÆ¡n bần thần nóng nảy. Chàng cảm thấy chân tay co quắp lại, cảm thấy như kiến bò trên bàn chân, cảm thấy nóng ran nÆ¡i gáy và không thể chịu đựng ngồi yên chỉ trong vài phút. Thỉnh thoảng chàng rụt rè hổ thẹn đưa mắt nhìn ông già Ä‘ang ngồi bất động, mắt hướng vào bên trong, gương mặt tá» lá»™ má»™t sá»± bình an bất khả xâm phạm.

Ngày hôm ấy, khi vị ẩn sÄ© đứng lên Ä‘i vào chòi, Dasa lại gần ông. Chàng đã chỠđợi giây phút này từ lâu. Chàng chận đưá»ng ông, và thu hết can đảm để nói :

- Bạch thầy, xin thầy tha thứ cho con vì đã quấy rối sá»± bình an cá»§a thầy. Con cÅ©ng Ä‘ang Ä‘i tìm sá»± an tâm, tÄ©nh lặng, con muốn sống như thầy, trở thành như thầy. Thầy thấy, con còn trẻ, nhưng con đã nếm trải má»i mùi đắng cay. Äịnh mệnh đã chÆ¡i con những vố tàn khốc. Con là má»™t thái tá»­, nhưng lại bị ném ra giữa rừng làm má»™t đứa chăn bò. Con trở thành mục tá»­, lá»›n mạnh và sung sức như má»™t con bò tÆ¡, vá»›i trái tim hồn nhiên vô tá»™i. Rồi mắt con mở ra trước đàn bà, và khi trông thấy ngưá»i đàn bà xinh đẹp nhất, con đã để hết Ä‘á»i mình mà phụng sá»± nàng. Không có nàng chắc con chết mất. Con từ bá» Ä‘oàn mục tá»­, cưới nàng, trở thành má»™t đứa con rể làm lụng như trâu, chỉ vì nàng. Nhưng bù lại, con được tình yêu cá»§a nàng hay ít nhất con nghÄ© thế. Rồi đột ngá»™t, vua đến săn trong vùng con ở, hắn chính là ngưá»i đã làm cho bị vứt ra giữa rừng lúc còn bé. Hắn đến chiếm Ä‘oạt luôn Pravati cá»§a con, và con đã Ä‘iếng ngưá»i khi thấy nàng trong vòng tay hắn. Äấy là ná»—i Ä‘au đớn nhất mà con từng biết đến, nó làm con thay đổi hẳn, nó biến đổi cả cuá»™c Ä‘á»i con. Con giết tên ấy, và từ đó sống cuá»™c Ä‘á»i cá»§a má»™t kẻ sát nhân đào tẩu. Má»i ngưá»i Ä‘á»u tầm nã để giết con, cuá»™c Ä‘á»i con không có phút giây nào an ổn cho đến khi con đến được nÆ¡i này. Con là má»™t kẻ ngu si, bạch thầy, con đã giết ngưá»i, và có lẽ còn bị săn tìm, bị vây bắt. Con không còn chịu nổi cái cuá»™c Ä‘á»i kinh khá»§ng đó, con muốn chấm dứt.

Vị ẩn sÄ© im lặng lắng nghe chàng thổ lá»™ vá»›i đôi mắt nhìn xuống. Bây giỠông mở mắt, tập trung nhãn lá»±c vào gương mặt cá»§a Dasa, má»™t cái nhìn trong sáng, thản nhiên, cả quyết, gần như khó chịu. Trong khi thăm dò nét mặt cá»§a chàng, miệng ông từ từ vẽ thành má»™t nụ cưá»i, rồi má»™t cái bật cưá»i không thành tiếng. Ông lắc đầu, nói :

- Maya ! Maya !

Vô cùng ngạc nhiên và hổ thẹn, Dasa đứng im như phá»—ng đá. Vị ẩn sÄ© trước bữa ăn chiá»u, Ä‘i dạo lui tá»›i trên con đưá»ng nhá» dẫn vào cụm rừng. Vá»›i những bước chân Ä‘á»u Ä‘á»u lặng lẽ, ông trở vá», vào chòi. Nét mặt ông trở lại như cÅ©, hướng vá» má»™t cái gì đó khác hÆ¡n htế giá»›i hiện hữu này. Cái cưá»i đã đánh tan sá»± phẳng lặng bất động trên gương mặt đó, cái cưá»i ấy có nghÄ©a gì ? Nó là thiện cảm, là nhạo báng, an á»§i hay chê trách, thánh thiện hay quá»· quyệt ? Phải chăng đấy chỉ là cÆ¡n nhạo Ä‘á»i cá»§a má»™t ông già không còn có thể xá»­ sá»± đàng hoàng trước sá»± cuồng si cá»§a con ngưá»i ? Nó có nghÄ©a má»™t lá»i khuyên, má»™t lá»i má»i gá»i chàng nên theo gương ông, và bật cưá»i lên ? Dasa không thể lý giải nổi sá»± bí ẩn này. Cho đến khuya chàng vẫn còn suy nghÄ© vỠý nghÄ©a cái cưá»i ấy, vá»›i cái cưá»i đó ông già dưá»ng như muốn toát yếu tất cả cuá»™c Ä‘á»i chàng, hạnh phúc và Ä‘au khổ cá»§a chàng. Chàng gặm nhắm cái cưá»i ấy như thể nó là má»™t khúc rá»… dai cứng nhưng có vị ngá»t ẩn kín. Chàng cÅ©ng nghiá»n ngẫm vá» hai tiếng “Maya†mà ông đã thốt lên. Chàng ná»­a biết, ná»­a Ä‘oán ý nghÄ©a tổng quát cá»§a danh từ ấy, giá»ng Ä‘iệu ông già khi nói tiếng ấy cÅ©ng giúp chàng hiểu hÆ¡n. Maya – đó là cuá»™c Ä‘á»i chàng, tuổi trẻ cá»§a chàng, hạnh phục ngá»t ngào cá»§a chàng cÅ©ng như ná»—i Ä‘au khổ cay đắng cá»§a chàng . Nàng Pravati xinh đẹp là Maya, tình yêu và những dục lạc mà nó mang lại cÅ©ng là Maya, tất cả cuá»™c Ä‘á»i là Maya. Äối vá»›i con mắt cá»§a bị ẩn sÄ© này thì cuá»™c Ä‘á»i cá»§a Dasa, cuá»™c Ä‘á»i cá»§a má»i ngưá»i, má»i thứ Ä‘á»u là Maya, là má»™t trò chÆ¡i trẻ con, má»™t tấn tuồng, má»™t trò ảo hoá trống rá»—ng, được bá»c má»™t lá»›p ngoài hào nhoáng, má»™t bong bóng xà phòng - má»™t cái gì mà ta có thể cưá»i khinh bỉ, nhưng tuyệt đối không nên xem là quan trá»ng.

Nhưng vị ẩn sÄ© có thể xua Ä‘uổi cuá»™c Ä‘á»i Dasa bằng cái cưá»i, và từ Maya, nhưng chàng thì không. Mặc dù chàng rât muốn trở thành má»™t ẩn sÄ© nhạo Ä‘á»i, nhìn cuá»™c Ä‘á»i mình chỉ là Maya, mà tất cả cuá»™c Ä‘á»i ấy vẫn sống dậy trong chàng, vào những ngày đêm bất an này. Bây giá», chàng nhá»› lại tât cả những gì chàng đã gần như quên Ä‘i từ khi đến nÆ¡i này. Bây giá», chàng thấy rất ít hy vá»ng há»c được nghệ thuật trầm tư, nói gì đến việc trở thành má»™t vị ẩn sÄ©. Thế thì chàng còn vương vấn chá»— này làm gì ? Nó chỉ là má»™t nÆ¡i an dưỡng, bây giá» chàng đã lại sức phần nào. Và có lẽ ngoài kia, cuá»™c săn tìm kẻ sát nhân cÅ©ng đã chấm dứt, chàng có thể tiếp tục cuá»™c lữ hành mà không sợ hiểm nguy.

Chàng quyết định ra đi vào hôm sau. Thế giới này rộng lớn, chàng không thể ở mãi trong chỗ ẩn nấp này được. Quyết định ấy đem lại cho chàng một ít bình an.

Chàng đã định ra Ä‘i lúc bình minh, nhưng khi thức dậy, mặt trá»i đã lên cao, vị ẩn sÄ© đã ngồi thiá»n, và chàng không muốn bá» Ä‘i mà không từ giã. HÆ¡n nữa, chàng còn muốn yêu cầu má»™t Ä‘iá»u nÆ¡i ông ta. Bởi thế chàng đợi, hết giá» này đến giá» khác, cho đến khi ông già xuất định, duá»—i thẳng tay chân, và khởi sá»± kinh hành qua lại. Khi ấy Dasa má»™t lần nữa chận đưá»ng ông ta, cúi chào kính cẩn, và cứ đứng lì ở đấy cho đến khi ông ta đưa mắt nhìn chàng dò há»i. Chàng nói :

- Bạch thầy, con sẽ Ä‘i đưá»ng cá»§a con. Con sẽ không quấy rối sá»± an tịnh cá»§a thầy. Nhưng xin thầy cho con há»i má»™t lần cuối. Khi con kể cho thầy nghe cuá»™c Ä‘á»i cá»§a con, thầy đã cưá»i và kêu lên “Mayaâ€. Lạy thầy, xin thầy dạy cho con thêm vá» Maya.

_________________
Tôi tá»± hào vì mình đã là 1 thành viên trong GÄPT

Last edited by bonjovi on Wed May 17, 2006 6:49 am; edited 1 time in total
View user's profileSend private messageSend e-mailYahoo Messenger
bonjovi
Admin là em


Joined: 16 May 2006
Posts: 18

PostPosted: Wed May 17, 2006 6:48 am Reply with quoteBack to top

Phần II

Vị ẩn sÄ© quay vào lá»u, đưa mắt ra hiệu cho Dasa theo ông. Nhặt cái bầu đựng nước lên, ông già trao cho chàng, ra dấu chàng hãy rá»­a tya. Dasa vâng lá»i làm theo. Äoạn ông già hất phần nước còn lại trong bầu vào phía rừng, rồi đưa bầu không, bảo Dasa Ä‘i kiếm nước. Dasa vâng lệnh. Chàng chạy xuống con đưá»ng nhá» dẫn đến suối, tim nhói Ä‘au vì sắp phải từ biệt nÆ¡i này. Trong ánh hoàng hôn, chàng cúi xuống con suối và thấy gương mặt mình phản chiếu lần cuối trên dòng nước. Chàng từ từ nhúng bầu xuống nước, trong lòng có má»™t cảm giác bất định. Chàng không thể hiểu tại sao chàng lại hÆ¡i Ä‘au buồn khi chàng tá»± ý muốn r Ä‘i, Ä‘au buồn vá» Ä‘iá»u ông già đã không má»i chàng ở lại má»™t thá»i gian nữa, hoặc ở lại suốt Ä‘á»i.

Chàng khom mình xuống dòng suối, uống má»™t ngụm nước rồi đứng lên cẩn thận cầm bầu nước cho khá»i đổ. Chàng sắp sá»­a trở lại con đưá»ng mòn, thì bá»—ng tai chàng nghe má»™t tiếng động làm cho chàng vừa thích thú vừa kinh hãi. Äó là tiếng nói mà chàng đã bao lần nghe trong má»™ng, tiếng nói mà chàng nhá»› lại nhiá»u giá» sau khi tỉnh giấc vá»›i ná»—i khao khát cay đắng. Giá»ng nói ấy vá»— vá», ngá»t ngào xiết bao, quyến rÅ© xiết bao, nghe hồn nhiên và kiá»u diá»…m làm sao trong cảnh rừng chiá»u, đến ná»—i tim chàng run lên vì sợ hãi và mê thích. Äó là tiếng cá»§a Pravati, vợ chàng . “Dasaâ€, nàng gá»i vói vẻ trìu mến vuốt ve.

Chàng không tin vào tai mình, mà cứ nhìn quanh, tay vẫn cầm bầu nước và bá»—ng chốc nàng xuất hiện giữa những thân cây, dáng mảnh mai như má»™t cây lau sậy vá»›i đôi ống chân thon dài – Pravati, ngưá»i yêu phản trắc mà chàng không thể quên được. Chàng để rÆ¡i bầu nước và chạy lại phía nàng. Tươi cưá»i, hÆ¡i thẹn, nàng đứng trước mặt chàng vá»›i đôi mắt bồ câu Ä‘en láy. Khi lại gần, chàng thấy nàng mang đôi giày đỠvà chiếc áo đắt giá. Cánh tay nàng có má»™t chiếc vòng vàng và những viên ngá»c quý lấp lánh trong tóc. Chàng chậm bước lại. Nàng vẫn còn làm tì thiếp cá»§a vua chăng ? Không phải chàng đã giết Nala rồi sao? Sao nàng vẫn còn Ä‘i tung tăng vá»›i những quà tặng cá»§a y như thế? Làm sao nàng dám đến trước chàng vá»›i những thứ trang sức ấy, và lại dám gá»i tên chàng ?

Nhưng nàng yêu kiá»u hÆ¡n bao giá» cả, chàng không có thì giá» há»i cho ra lẽ và vá»™i ôm siết nàng, hôn nàng, và trong khi làm như vậy chàng cảm thấy má»i sá»± đã trở lại vá»›i chàng, má»™t lần nữa tất cả lại là cá»§a chàng, tất cả những ì chàng đã sở hữu, hạnh phúc – tình yêu, nhục cảm, niá»m vui trong sá»± sống, và cả sá»± khoái lạc . Má»i ý nghÄ© cá»§a chàng đã dá»i xa khu rừng và vị ẩn sÄ©; những cụm rừng, chòi lá, buổi thiá»n định đã tan biến, bị lãng quên. Chàng không để ý gì nữa tá»›i cái bầu nước mà chàng phải mang vá» cho vị ẩn sÄ©. Nó vẫn ở đấy, nÆ¡i chàng làm rá»›t trong khi vá»™i vã chạy đến Pravati. Và nàng cÅ©ng khởi sá»± kể cho chàng rõ đầu Ä‘uôi tại sao nàng lại đến, và tất cả những gì đã xảy ra bấy lâu nay.

Câu chuyện cá»§a nàng thật lạ lùng và thích thú, như má»™t chuyện thần tiên. Dasa lao mình vào Ä‘á»i sống má»›i cÅ©ng như lao mình vào chuyện thần tiên. Bây giá» Pravati lại là cá»§a chàng, tên khả ố Nala đã chết. Sá»± lùng bắt kẻ sát nhân đã chấm dứt từ lâu. HÆ¡n thế nữa, Dasa, vị thái tá»­ chăn bò, đã được công bố là ngưá»i kế vị hợp pháp. Tại kinh đô, má»™t mục tá»­ già và má»™t ngưá»i Bà-la-môn già đã khÆ¡i dậy câu chuyện gần như bị lãng quên vá» sá»± lưu đày cá»§a chàng, chuyện ấy bây giá» trở thành câu chuyện chính yếu ở cá»­a miệng má»i ngưá»i. Chàng, má»™t kẻ đã bị săn Ä‘uổi khắp nÆ¡i để trị tá»™i hành thích vua, bây giá» ngược lại được tìm kiếm ráo riết hÆ¡n nữa, để đưa vá» kế vị vua.

Thật là giống như má»™t giấc má»™ng, nhưng cái Ä‘iá»u làm chàng thích thú và ngạc nhiên nhất là sá»± tình cá» tốt đẹp đã run rá»§i rằng, trong số tất cả những ngưá»i được phái Ä‘i tìm chàng, Pravati lại là ngưá»i gặp chàng đầu tiên. Ở bìa rừng, chàng thấy những liá»u trại đã được dá»±ng lên, mùi khói và thịt nướng xông khắp nÆ¡i. Pravati được Ä‘oàn há»™ tống tung hô nhiệt liệt, và má»™t bữa tiệc lá»›n bắt đầu ngay khi nàng giá»›i thiệu Dasa, chồng nàng. Trong đám đông có má»™t ngưá»i xưa kia là bạn mục tá»­ vá»›i chàng, chính ngưá»i này đã dẫn Pravati và tuỳ tùng cá»§a nàng đến đây, vì anh ta nghÄ© rằng có lẽ Dasa ưa lẩn khuất ở những nÆ¡i mà chàng yêu mến lúc còn thÆ¡. Anh ta cưá»i lá»›n khi nhận ra chàng, và chạy đến toan ôm chàng, nhưng sá»±c nhá»› bây giá» chàng đã là vua, anh bèn lùi lại, kính cẩn cúi chào. Dasa đỡ anh ta lên, siết chặt anh, gá»i tên anh và há»i anh muốn thưởng công như thế nào. Ngưá»i mục tá»­ chỉ muốn má»™t con bò cái tÆ¡. Dasa liá»n thưởng cho anh ta ba con từ nÆ¡i đàn bò tốt nhất.

Càng lúc càng nhiá»u ngưá»i được đưa lên yết kiến vị vua má»›i : những quan chức, những vị Bà-là-môn trong triá»u, những ngưá»i thợ săn cá»§a vua. Chàng nhận lá»i chào mừng cá»§a há». Bữa tiệc được bày ra, tiếng nhạc, trống, kèn, sáo vang lên. Tất cả cảnh tượng tưng bừng cá»§a cuá»™c lá»… đối vá»›i Dasa dưá»ng như là má»™t giấc má»™ng. Chàng không thể nào ngỠđược đấy là sá»± thá»±c. Trong hiện tại, cái có thá»±c duy nhất đối vá»›i chàng có lẽ là Pravati, ngưá»i vợ trẻ mà má»™t lần nữa chàng được ôm siết trong tay.

Äám rước vương giả di chuyển từ từ vá» kinh đô. Sứ giả được phái vá» trước để báo tin đã tìm được vua Ä‘ang trên đưá»ng vá». Kinh thành rá»™n tiếng trống nhạc khi Dasa và Ä‘oàn tuỳ tùng tiến đến. Má»™t Ä‘oàn diá»…n hành gồm những ngưá»i Bà-la-môn vận toàn trắng ra đón chàng, dẫn đầu bởi quan tế tá»± - ngưá»i kế vị Bà-la-môn Vasudeva mà ngày xưa khoảng hai mươi năm trước đã gởi Dasa cho Ä‘oàn mục tá»­. Vị Bà-la-môn ấy vừa từ trần cách đây không lâu. Những vị Bà-la-môn tung hô tân vương, hát thánh ca, và dẫn chàng vào cung Ä‘iện, ở đấy nhiá»u đám lá»­a tế thần đã được đốt lên. Dasa được đưa đến chá»— ở má»›i cá»§a chàng. Lại thêm những cuá»™c vui, chào mừng, chúc tụng, diá»…n văn. Ngoài cung thành, dân chúng cÅ©ng ăn mừng vui vẻ cho đến ná»­a đêm.

Hằng ngày, Dasa được hai vị Bà-la-môn dạy dá»— và chàng tiếp nhận nhanh chóng những kiến thức cần thiết cho má»™t ngưá»i trị nước. Chàng dá»± những buổi tế lá»…, ban những chỉ dụ, và luyện tập nghệ thuật chiến đấu. Má»™t ngưá»i Bà-la-môn tên là Gopala, dạy chàng vá» chính trị, ông ta giải thích vương hệ cá»§a chàng và những đặc quyá»n trong vương hệ ấy, cho chàng biết những ngưá»i con trai cá»§a chàng trong tương lai sẽ có những quyá»n như thế nào, và ai là kẻ thù cá»§a chàng. Kẻ thù chính yếu là mẹ cá»§a Nala, ngưá»i đàn bà ngày xưa đã tước ngôi và âm mưu giết chàng, ngưá»i mà bây giỠđương nhiên phải thù ghét kẻ đã giết con mình. Bà ấy đã trốn qua nước láng giá»ng, sống dưới sá»± che chở cá»§a vua Govinda. Dòng hỠông vua này vốn thù nghịch vá»›i dòng há» chàng từ thuở khai thiên lập địa. HỠđã gây chiến vá»›i tổ tiên chàng, chiếm vài vùng đất Ä‘ai cá»§a lãnh thổ chàng. Ngược lại láng giá»ng vá» phương nam, vua Gaipali thì rất thân vá»›i cha chàng và luôn luôn thù nghịch vá»›i vua Nala. Bởi thế, nhiệm vụ quan trá»ng cá»§a Dasa bây giá» là thăm ông ta, tặng quà hậu hÄ© và má»i dá»± cuá»™c săn bắn đại quy mô sắp tá»›i.

Pravati thích ứng vá»›i thói vương giả rất nhanh. Nàng có cung cách cá»§a má»™t bà hoàng, và khi mặc áo đẹp Ä‘eo trang sức vào, nàng trông thật lá»™ng lẫy, như thể nàng cÅ©ng thuá»™c dòng dõi vua chúa như chồng nàng. Há» sống vá»›i nhau trong nhiá»u năm hạnh phúc, được dân chúng mến yêu. Và khi cuối cùng, sau nhiá»u năm chỠđợi, Pravati sinh hạ má»™t trai, thì hạnh phúc cá»§a chàng thật là toàn vẹn. Tất cả những gì mà chàng sở hữu, đất Ä‘ai, vương quyá»n, lâu đài, kho lẫm, gia súc, bây giá» dưới mắt chàng có tầm quan trá»ng má»›i, càng thêm vẻ chói sáng, càng tăng giá trị. Tài sản đã làm chàng hài lòng vì chàng có thể phung phí nó cho Pravati mà sá»± kiá»u diá»…m càng tăng bá»™i vá»›i đồ trang sức ngá»c ngà. Bây giá» tài sản ấy lại càng làm chàng yêu thích hÆ¡n, càng quan trá»ng hÆ¡n, bởi vì nó tượng trưng cho di sản chàng sẽ dành cho Ravana, con trai chàng vá» sau, đó là hạnh phúc tương lai cá»§a con chàng.

Thú vui chính yếu cá»§a Pravati là lá»… lạc, những cuá»™c diá»…n hành, nghi vệ hào nhoáng, sá»± lá»™ng lẫy xa hoa, những thứ sang trá»ng và má»™t đám đông ngưá»i hầu. Dasa thì thích vui vá»›i khu vưá»n cá»§a chàng. Chàng đã sai mua những thứ cây và hoa quý vá» trồng, nuôi đầy vưá»ng những thứ chim vẹt và chim có lông ngÅ© sắc. Má»™t trong những thú vui hàng ngày cá»§a chàng là cho chim ăn và nói chuyện vá»›i chúng. Thêm vào đó, sá»± há»c há»i cÅ©ng lôi cuốn chàng. Chàng tá» ra là má»™t há»c trò hiếu hạnh đối vá»›i những vị Bà-la-môn, chàng há»c Ä‘á»c, há»c viết, thuá»™c lòng nhiá»u bài thÆ¡ và ngạn ngữ và giữ má»™t ngưá»i thư ký riêng có biệt tài chép kinh sách trên lá bối. Vá»›i bàn tay khéo cá»§a ngưá»i thư ký này, chẳng bao lâu má»™t thư viện nhá» thành hình. Ở đây, thỉnh thoảng chàng má»i những vị Bà-la-môn trong triá»u đến, những vị há»c giả và tư tưởng gia xuất sắc trong số những thầy tu, để tranh luận những vấn đỠthần há»c, vá» nguồn gốc tạo thiên lập địa, vá» thánh Ä‘iển Vệ Äà, vá» năng lá»±c cá»§a tế tá»±, cá»§a khổ hạnh, vân vân. Những vị nào nói hay nhất, đưa ra những luận Ä‘iệu hợp lý nhất sẽ được trao tặng những phần thưởng. Có ngưá»i được thưởng má»™t con bò cái dắt theo vá», sau khi thành công được má»™t cuá»™c tranh luận. Có má»™t vẻ gì vừa buồn cưá»i, vừa cảm động, khi thấy những vị há»c giả vÄ© đại ấy, má»›i vài phút trước vừa Ä‘á»c vanh vách những châm ngôn trong kinh Vệ Äà, hoặc vừa chứng tá» má»™t tri kiến sâu xa vá» bầu trá»i và biển cả, mà phút sau ra vá», phồng ngưá»i lên vá»›i vẻ kiêu căng rá»—ng tuếch vì phần thưá»ong, hay gây gá»— nhau vì quà tặng.

Nhìn chung, Dasa không khá»i thỉnh thoảng có tư tưởng xem má»i thứ thuá»™c Ä‘á»i sống con ngưá»i và bản chất con ngưá»i như là má»™t cái gì vừa lạ lùng vừa khả nghi, vừa cảm động vừa lố bịch, cÅ©ng như những ngưá»i Bà-la-môn minh triết và khoa trương kia, đồng thá»i vừa thông minh vừa ngu tối, đáng há»c há»i mà cÅ©ng đáng khinh. Má»—i khi ngắm nhìn những hoa sen trong ao vưá»n, nhìn những bá»™ lông sặc sỡ cá»§a những con chim, nhìn những chạm trổ sắc sảo cá»§a cung Ä‘iện, chàng thấy những vật ấy thật thầnt iên, rá»±c sáng vá»›i ngá»n lá»­a cuá»™c Ä‘á»i bất diệt. Nhưng khi khác, hay có lúc đồng thá»i, chàng thấy chúng có vẻ gì không thá»±c, không đáng tin cậy, Ä‘ang hướng đến huá»· diệt, tan biến, trở vá» hư vô, vào càn khôn há»—n độn. Hệt như chàng đã là má»™t hoàng tá»­, rồi trở thành mục tá»­, tụt xuống bậc thấp nhất : má»™t tên sát nhân, má»™t kẻ ngoài vòng pháp luật; rồi cuối cùng thành thái tá»­ trở lại, như thể được dẫn dắt bởi má»™t năng lá»±c vô hình, vá»›i những ngày mai luôn luôn bất định… Cứ thế cái trò huyá»…n hoá cá»§a cuá»™c Ä‘á»i, đâu đâu cÅ©ng chứa đựng cùng má»™t lúc sá»± cao sang và hèn hạ, vÄ©nh cữu và cái chết, vinh quang và vô nghÄ©a. Ngay cả Pravati xinh đẹp yêu kiá»u là thế, mà đôi lúc chàng thấy không còn gì là duyên dáng, nàng mang quá nhiá»u vòng xuyến, có quá nhiá»u vẻ đắc thắng kiêu hãnh trong đôi mắt nàng, làm bá»™ tịch quá nhiá»u, kiểu cách quá lố để Ä‘i đứng cho ra vương giả.

Còn cần thiết vá»›i chàng hÆ¡n cả khu vưá»n và sách vở là con trai chàng, sá»± hoàn mãn cá»§a tình yêu và cuá»™c Ä‘á»i chàng, đối tượng cá»§a hạnh phúc và tình âu yếm. Cậu bé mảnh mai có đôi mắt bồ câu giống mẹ và ưa trầm tư mÆ¡ má»™ng như cha. Má»—i khi Dasa nhìn cậu bé đứng rất lâu trước má»™t gốc cây trong vưá»n, hay ngồi trên thảm đăm chiêu nhìn má»™t tảng đá, chàng thấy cậu rất giống chàng.
Lần đâu tiên Dasa nhận ra tình yêu nồng nàn cá»§a chàng đối vá»›i cậu bé khi chàng phải từ giã cậu trong má»™t thá»i gian bất định. Äó là lúc vào má»™t ngày kia, má»™t sứ giả từ vùng biên giá»›i trở vá» báo tin quân cá»§a Govinda đã xâm nhập bá» cõi, đánh phá cướp bóc, dẫn bò Ä‘i và băt luôn má»™t số thần dân cá»§a chàng. Dasa tức tốc chuẩn bị cuá»™c chinh phạt. Lúc sắp lên ngá»±a, chàng ôm con vào lòng, hôn trán nó. Tình yêu con bừng cháy trong tim như lá»­a đốt. Mãnh lá»±c cá»§a cÆ¡n Ä‘au làm chàng ngạc nhiên và suốt Ä‘oạn đưá»ng hành quân dài, những suy tư chín mùi thành hiểu biết. Chàng suy nghÄ© vá» lý do tại sao chàng ngồi trên yên ngá»±a, phi nước đại má»™t cách khẩn trương tiến đến vùng biên giá»›i. Năng lá»±c nào,chàng tá»± há»i, khiến chàng nổ lá»±c hăng hái như thế ? NghÄ© cho cùng, chàng nhận thấy rằng gia súc hay ngưá»i có bị bắt Ä‘i bá»›t má»™t ít cÅ©ng không phải là Ä‘iá»u quan trá»ng đối vá»›i chàng. Sá»± việc kẻ thù coi nhẹ uy quyá»n chàng cÅ©ng không đủ để khÆ¡i dậy giận dữ nÆ¡i chàng, thúc đẩy chàng hành động. Äối vá»›i chàng, thái độ tá»± nhiên hÆ¡n có lẽ là cho bá» qua mẫu tin ấy vá»›i má»™t nụ cưá»i trắc ẩn. Nhưng làm như vậy, chàng biết sẽ phạm má»™t Ä‘iá»u bất công lá»›n đối vá»›i viên sứ giả, ngưá»i đã chạy hụt hÆ¡i vỠđể báo tin cho chàng đến ná»—i gần như kiệt sức và ngã quỵ. Và làm như vậy cÅ©ng bất công đối vá»›i những thần dân Ä‘ang bị giặc bắt làm tù binh, làm nô lệ. Rồi những thần dân khác dù chưa bị hại, cÅ©ng sẽ lấy làm bất mãn trước thái độ thụ động cá»§a chàng, đã không tích cá»±c bảo vệ xứ sở. Äối vá»›i há» lẽ đương nhiên là nếu há» bị xâm phạm thì vua phải che chở và trả thù cho há». Chàng hiểu rằng mình có bổn phận phải chiến đấu để trả thù. Nhưng có thá»±c là bổn phận chăng ? Có biêt bao nhiêu bổn phận chúng ta thưá»ng bê trá»…, lÆ¡ là vá»›i chúng mà không má»™t chút áy náy trong lòng ? Lý do nào làm cho cái phận sá»± trả thù lại không phải là má»™t phận sá»± đương nhiên không thể xao lãng, lý do nào khiến chàng không phải chỉ làm phận sá»± ấy má»™t cách miá»…n cưỡng cho xong, mà trái lại, làm má»™t cách miá»…n cưỡng cho xong, mà trái lại, làm má»™t cách hăng hái, say mê ? Vừa khi câu há»i khởi lên, trái tim chàng đã trả lá»i ngay tức khắc, và má»™t lần nữa nó lại run lên vì ná»—i Ä‘au mà chàng cảm thấy lúc chia tay vá»›i con chàng. Nếu chàng, má»™t vị vua, không có phản ứng nào, khi bá» cõi bị xâm lăng, thì sá»± cướp bóc bạo hành sẽ lan dần đến kinh đô và đánh ngay vào nÆ¡i hiểm yếu nhất là con chàng. Chúng sẽ bắt con chàng, ngưá»i kế vị, Ä‘em Ä‘i xa giêt Ä‘i hay hành hạ nó, và đấy là ná»—i Ä‘au đớn cùng cá»±c nhất đối vá»›i chàng, còn hÆ¡n gấp bá»™i cái chết cá»§a Pravati. Vậy, đó là lý do làm chàng hăm hở phi nước đại, làm chàng chứng tá» là má»™t bậc minh quân : không phải vì quan tâm đến chuyện mất trâu, bò, đất Ä‘ai, không phải vì thương yêu gì thần dân, cÅ©ng không phải vì muốn xứng đáng truyá»n thống kiêu hùng cá»§a ông cha chàng, mà chỉ vì tình yêu nồng nàn, Ä‘au khổ, phi lý đối vá»›i đứa con trai, và vì ná»—i sợ hãi cÅ©ng rất nồng nàn phi lý, sợ sẽ phải Ä‘au đớn vô cùng nếu mất con. Trong khi cưỡi ngá»±a, chàng đã hiểu ra như thế. Tuy nhiên, chàng đã không trừng phạt được những quân lính cá»§a Govinda đến cướp bóc trên đất nước cá»§a chàng, vì chúng đã chạy thoát mang theo những chiến lợi phẩm. Bây giá» muốn tá» sá»± cương quyết cá»§a mình, chàng phải xâm lăng lại đất Ä‘ai kẻ thù, tàn phá má»™t khu làng ở biên giá»›i ấy, mang vá» má»™t ít trâu bò và nô lệ.

Chàng Ä‘i Ä‘i nhiá»u ngày. Trên đưá»ng thắng trận trở vá», chàng lại rÆ¡i vào trạng thái trầm tư và đến hoàng cung vá»›i bao lặng lẽ buồn sâu. Bởi vì chàng đã nhận thấy mình hoàn toàn bị trói buá»™c, bị vướng bẫy không hy vá»ng thoát ra; toàn thể con ngưá»i chàng và những hành động cá»§a chàng Ä‘á»u bị siết chặt bởi má»™t mạng lưới quá»· quái yêu ma. Trong khi khuynh hướng trầm mặc yếu thích Ä‘á»i sống tá»± nhiên nÆ¡i chàng càng ngày càng tăng trưởng, thì từ má»™t nguồn suối khác, đồng thá»i cÅ©ng tăng trưởng tình yêu đối vá»›i Ravana, ná»—i lo ngại cho mạng sống và tương lai. Tình yêu ấy thúc giục chàng hăng say hành động đến ná»—i phải vướng vào mâu thuẫn xung đột càng ngày càng trầm trá»ng. Từ tình yêu ấy, tăng thêm sá»± xung đột trong lòng chàng; từ tình yêu ấy, tăng trưởng chiến tranh. Trong nổ lá»±c Ä‘em lại công bằng, chưa gì chàng đã xâm phạm má»™t đàn bò, khá»§ng bố má»™t khu làng, bắt bá»› những ngưá»i dân vô tá»™i. DÄ© nhiên, từ hành động đó sẽ nảy sinh má»™t trận trả đũa, má»™t cuá»™c bạo động má»›i, và cứ thế tiếp tục mãi cho đến khi cả cuá»™c Ä‘á»i chàng, toàn thể đất nước cá»§a chàng lao vào cuá»™c chiến tranh và bạo động. Chính viá»…n tượng ấy làm cho chàng trở nên trầm mặc, ưu tư trên đưá»ng thắng trận trở vá».

Chàng đã Ä‘oán đúng. Nước láng giá»ng thù nghịch không để chàng yên. Những cuá»™c xâm phạm, cướp bóc gia tăng. Dasa lại phải lên đưá»ng hành quân để trả thù và tá»± vệ; khi kẻ thù rút lui, quân cá»§a chàng lại trả đũa bằng cách đánh phá dân làng cá»§a nước nghịch ở vùng biên giá»›i. Càng ngày hình ảnh kỵ binh càng trở nên quen thuá»™c vá»›i dân trong thành. Ở nhiá»u làng biên giá»›i bấy giá» luôn luôn có những đạo binh canh phòng cẩn mật. Những há»™i nghị quân sá»± chuẩn bị chiến tranh làm cho tâm trí há» xáo trá»™n. Chàng mất hết những ngày an ổn. Chàng không hiểu nổi cuá»™c chiến dai dẳng này sẽ có ích lợi gì, chàng Ä‘au buồn cho số phận những nạn nhân, cho thi thể những ngưá»i chết. Chàng buồn, vì phải xa dần khu vưá»n và sách vở. Chàng tiếc sá»± an tịnh tâm hồn và những ngày yên ổn trong Ä‘á»i chàng đã không còn nữa. Chàng thưá»ng nói những Ä‘iá»u ấy vá»›i Gopala ngưá»i Bà-la-môn và đôi khi vá»›i vợ chàng.

Có nên nhá» má»™t vị vua nước láng giá»ng làm trung gian hoà giải không ? Vá» phần chàng, chàng sẽ sẵn sàng nhượng má»™t ít đồng cá» và làng mạc để Ä‘em lại hoà bình. Chàng thất vá»ng và hÆ¡i giận khi cả hai ngưá»i, Gopala và vợ chàng, Ä‘á»u nhất quyết không đồng ý phương án như thế.

Sá»± bất đồng quan Ä‘iểm giữa chàng vá»›i Pravati đưa đến má»™t trận gây gá»— kịch liệt, và chấm dứt bằng sá»± không nhìn mặt nhau. Chàng đã cố thuyết phục nàng vá»›i lá»i hÆ¡n lẽ thiệt, song nàng làm như thể má»—i lá»i chàng nói ra không phải là chống chiến tranh mà chỉ cốt chống nàng. Nàng nói dông dài cho chàng hiểu rằng quân thù sẽ lợi dụng tính hiếu hoà cá»§a chàng để bắt chàng ký hết thoả ước này đến thoả ước khác, má»—i lần lại phải nhượng đất và dân, mà cuối cùng chúng cÅ©ng không thoả mãn, sẽ trở lại gây chiến và cướp tất cả những gì còn lại. Nàng không quan tâm đến trâu bò hay làng mạc, mà đến số phận cá»§a toàn dân, sá»± tồn vong cá»§a tất cả má»i ngưá»i . Nếu Dasa không biết bổn phận cá»§a mình đối vá»›i vương quốc, vá»›i con vá»›i vợ, thì nàng phải dạy cho chàng. Mắt nàng long lên, tiếng nàng the thé, đã lâu chàng má»›i lại thấy nàng đẹp làm sao, dữ dằn làm sao. Nhưng chàng chỉ cảm thấy buồn sầu.

Những cuá»™c xâm lăng cá»§a quân thù ở vùng biên giá»›i vẫn tái diá»…n, chỉ tạm ngưng trong mùa mưa. Bấy giá» trong triá»u chia hai phe rõ rệt : phe muốn hoà rất ít, ngoài Dasa chỉ vá»n vẹn vài vị Bà-la-môn già, những ngưá»i trí thức ưa thiá»n định. Phe hiếu chiến cá»§a Pravati và Gopala chiếm Ä‘a số những tu sÄ© Bà-la-môn và toàn thể võ quan. Cả nước hăng say chuẩn bị chiến tranh, có tin cho hay rằng nước láng giá»ng Govinda cÅ©ng Ä‘ang luyện tập binh mã. Trưởng Ä‘oàn thợ săn dạy cho thái tá»­ Ravana cách bắn cung, mẹ cậu đưa cậu Ä‘i xem má»i cuá»™c duyệt binh ứng chiến.

Trong thá»i gian đó, Dasa thỉnh thoảng nhá»› tá»›i khu rừng nÆ¡i chàng đã ẩn náu vá»›i vị ẩn sÄ© già đầu tóc bạc trắng ngồi đăm chiêu thiá»n định. Äôi khi chàng cảm thấy muốn đến viếng ngưá»i, há»i ý kiến cá»§a ngưá»i. Nhưng chàng không biết vị ấy còn sống không, cÅ©ng không biết ông có chịu nghe và khuyên bảo chàng không. Nhưng dù ông ta còn sống và có khuyên bảo chàng, thì má»i sá»± cÅ©ng sẽ Ä‘i con đưá»ng cá»§a nó mà không gì thay đổi được. Thiá»n định và trí tuệ thật tốt, đó là những chuyện cao quý, nhưng chúng chỉ là má»™t phương tiện bên lá» cuá»™c Ä‘á»i. Khi bạn Ä‘ang bÆ¡i trong dòng Ä‘á»i và vật lá»™n vá»›i sóng gió, thì những hành động và khổ Ä‘au cá»§a bạn không liên quan gì đến trí tuệ cả, chúng cứ tá»± đến, như thể định mệnh bảo ta phải hành động và Ä‘au khổ. Ngay cả những Thượng đế cÅ©ng không sống mãi trong an bình vÄ©nh cữu và trí tuệ vÄ©nh cữu. Há» cÅ©ng phải trải qua những hiểm nguy và sợ hãi, chiến đấu, đánh nhau, chàng đã biết Ä‘iá»u ấy từ nhiá»u chuyện kể vá» những vị thánh.

Bởi thế Dasa nhượng bá»™, chàng không cãi vá»›i Pravati nữa. Chàng duyệt binh, chỠđợi chiến tranh đến, thấy trước nó trong những giấc má»™ng mị, và khi thân thể gầy mòn, mặt sạm Ä‘en, chàng thấy hạnh phúc cÅ©ng phai tàn và niá»m vui cÅ©ng tan mất. Chỉ còn lại tình yêu đối vá»›i con trai chàng, tình yêu ấy tăng theo vá»›i ná»—i lo ngại cá»§a chàng, vá»›i cảnh luyện tập và võ trang cá»§a quân lính.

Sá»± thách thức cá»§a Govinda ngày càng trắng trợn và thưá»ng xuyên hÆ¡n. Há»™i đồng chiến tranh cá»§a chàng chỉ còn bất đồng vá» Ä‘iểm nên đáp lại cuá»™c khuấy phá sắp tá»›i cá»§a kẻ thù bằng má»™t cuá»™c chinh phạt, hay nên chá» khi chúng vi phạm trầm trá»ng khÆ¡n má»›i ra tay, để cho má»i ngưá»i ở giữa có thể thấy bên nào lá»—i trước.

Nhưng kẻ thù cá»§a chàng đã ra tay trước bằng má»™t cuá»™c tấn công đại quy mô khiến cho Dasa và tất cả quân thiện chiến phải tức tốc hành quân đến biên giá»›i. Trong khi đó quân lá»±c chính quy cá»§a Govinda đã xâm nhập xứ sở, bao vậy kinh đô. Khi nghe tin, Dasa vá»™i quày ngá»±a lại. Chàng biết vợ con chàng Ä‘ang bị vây khốn, những trận chiến đẫm máu Ä‘ang diá»…n ra tại các ngã đưá»ng trong thành. Chàng vá»™i vã thúc ngá»±a vá» kinh, đánh má»™t trận xáp lá cà vá»›i quân địch cho đến khi trá»i tối, rồi chàng ngã quỵ kiệt sức vì máu chảy từ nhiá»u vết thương trên cÆ¡ thể.

Khi tỉnh dậy, chàng thấy mình bị bắt làm tù binh.Cuá»™c chiến đấu đã thất bại. Thành phố và cung Ä‘iện đã rÆ¡i vào tay kẻ thù. Chàng bị trói và dẫn đến trước mặt Govinda, hắn chào chàng má»™t cách khinh bỉ và cho đưa chàng đến má»™t phòng khác trong cung, đó là thư viện cá»§a chàng. Ở đây, Ä‘ang ngồi thẳng Ä‘uá»™t vá»›i gương mặt lạnh như đá, là Pravati vợ chàng. Quân lính võ trang canh gác sau lưng nàng. Nằm vắt trên gối nàng là con trai cá»§a há», như má»™t cành hoa gãy; con chàng vá»›i thân thể mảnh mai nằm bất động, mặt xám ngắt, y phục đẫm máu. Ngưá»i đàn bà không quay lại khi chàng được dẫn vào. Nàng không thấy chàng, đôi mắt đã hết thần sắc nhìn chòng chá»c vào thi thể nhá» bé cá»§a Ravana. Nhưng Dasa thấy nàng dưá»ng như khác lạ, biến đổi hẳn. Má»™t lát sau chàng má»›i nhận ra rằng tóc nàng, má»›i mấy hôm trước còn Ä‘en láy, mà hôm nay đã lốm đốm hoa râm. Nàng có vẻ như đã ngồi đấy từ lâu, câm lặng vá»›i thi thể đứa bé trên gối.

“Ravana!â€. Chàng kêu lên. “Ravana, con Æ¡i!â€. Chàng quỳ gối xuống. Mặt chàng áp xuống đầu đứa bé đã chết. Chàng quỳ xuống trong tư thế cầu nguyện trước ngưá»i đàn bà câm lặng và đứa con đã chết, chàng khóc cho cả hai. Chàng ngá»­i thấy mùi máu me và tá»­ khí hoà lẫn vá»›i mùi nước hoa trên tóc con chàng. Trong ná»—i lặng câm, Pravati nhìn chòng chá»c vào hai cha con.

Có ai lắc vai chàng. Ấy là má»™t viên quan cá»§a Govinda đến bảo chàng đứng lên. Những ngưá»i lính dẫn chàng ra ngoài. Chàng đã không nói má»™t lá»i vá»›i Pravati, nàng cÅ©ng không nói gì vá»›i chàng. Hai tay bị trói, chàng được đặt lên xe đưa đến má»™t khu trại trong lãnh thổ cá»§a Govinda. Ở đấy ngưá»i ta ná»›i lá»ng dây trói cho chàng. Má»™t ngưá»i lính Ä‘em lại má»™t gàu nước đặt trên ná»n đá. Cá»­a đã đóng và khoá lại. Chàng bị nhốt lại má»™t mình. Má»™t vết thương trên vai chàng Ä‘au nhức như lá»­a đốt. Chàng sá» soạng tìm gàu nước, thấm ướt tay và mặt. Chàng muốn uống nhưng lại thôi, vì chàng nghÄ© như thế này sẽ chết nhanh hÆ¡n. Còn bao lâu nữa, hỡi trá»i, còn bao lâu nữa. Chàng ao ước được chết như cổ há»ng khát cháy cá»§a chàng mong uống nước. Chỉ có chết má»›i làm lắng xuống ná»—i Ä‘au khổ hành hạ tâm can chàng. Chỉ có chết má»›i xoá nhoà được hình ảnh ngưá»i mẹ vá»›i xác đứa con trên gối. Trong cÆ¡n Ä‘au khổ, may thay, vì quá mệt má»i, chàng ngã quỵ và thiếp ngá»§. Khi tỉnh lại sau cÆ¡n ngá»§ gật ngắn ngá»§i, chàng cố dụi mắt mà không được. Cả hai tay chàng Ä‘ang bận nắm chặt má»™t vật gì. Chàng cố sức mở mắt ra, thì thấy mình không còn ở giữa bốn bức tưá»ng nhà tù nữa. Ãnh sáng đập vào chàng như má»™t vố đánh thật mạnh, mặc dù lặng lẽ. Má»™t cÆ¡n rùng mình vì kinh hãi chạy khắp ngưá»i chàng từ sau gáy xuống dá»c xương sống. Chàng chá»›p mắt má»™t lần nữa, và mở lá»›n đôi mi.

Chàng Ä‘ang đứng giữa má»™t khu rừng, hai tay cầm má»™t bầu đầy nước. Dưới chân chàng, lòng suối phản chiếu những màu nâu lục. Xa hÆ¡n rặng phong kia, chàng nhá»› lại, là gian chòi cá»§a vị ẩn sÄ© Ä‘ang chá» Ä‘em nước vá», ngưá»i đã cưá»i má»™t cách lạ lùng, ngưá»i mà chàng đã yêu cầu dạy cho chàng thêm vá» Maya.

Chàng đã không thua trận, cÅ©ng không có đứa con nào hết. Chàng cÅ©ng không từng làm vua hay làm cha ai cả. Äúng hÆ¡n, vị ẩn sÄ© đã đáp lại lá»i yêu cầu cá»§a chàng, đã dạy cho chàng vá» Maya. Lâu đài, vưá»n tược, thư viện và quân lính, những lo âu cá»§a vương nghiệp và cá»§a ngưá»i làm cha, chiến tranh và ghen tuông, tình yêu và nghi kỵ, tất cả thứ đó không là gì cả. Không , không phải hoàn toàn không , mà là huyá»…n. Dasa đứng đấy, rã rá»i, những giá»t nước mắt lăn xuống má. Tay chàng run rẩy, làm nghiêng bầu, nước tràn ra chảy xuống đôi chân. Chàng cảm thấy nhu ai vừa chặt bá»›t tay chân mình, lấy bá»›t má»™t cái gì từ nÆ¡i đầu mình. Bá»—ng chốc, những năm dài chàng đã sống, những kho báu chàng nâng niu, lạc thú chàng đã hưởng, ná»—i Ä‘au chàng đã chịu, những kinh hoàng chàng đã trải, ná»—i tuyệt vá»ng chàng đã nếm cho đến mé bá» cái chết - tất cả những thứ ấy đã tuá»™t khá»i chàng, trở thành số không tan biến. Nhưng không phải hoàn toàn là không. Vì ký ức vẫn còn đó. Những hình ảnh vẫn còn trong trí chàng. Chàng vẫn còn thấy được Pravati Ä‘ang ngồi, cao và cứng đơ, tóc trở màu hoa râm má»™t cách đột ngá»™t, đứa con trai trên chân nàng, như thể chính nàng vừa giết nó. Äứa trẻ nằm như miếng mồi cá»§a má»™t con thú, đôi ống chân thá»ng xuống má»™t cách què quặt trên gối nàng.

Ôi thật mau chóng, thật tàn khốc, thật kinh khá»§ng và trá»n vẹn làm sao, bài há»c chàng đã há»c vá» Huyá»…n hoá. Má»i sá»± đã bị xáo trá»™n má»™t cách lạ kỳ, những năm dài trÄ©u nặng đã được thu gá»n lại thành khoảnh khắc. Tất cả thá»±c tại rá»™n ràng đó chỉ là má»™t giấc chiêm bao. Vậy thì có lẽ chàng cÅ©ng đã chiêm bao tất cả những gì xảy ra trước đấy,câu chuyện vá» hoàng tá»­ Dasa, vá» cuá»™c Ä‘á»i du mục, vá» cuá»™c hôn nhân, vá» việc báo thù, vá» sá»± ẩn náu cá»§a chàng bên vị ẩn sÄ©. Tất cả những việc này Ä‘á»u là những hình ảnh mà ngưá»i ta có thể ngắm trên bức tranh chạm trổ cá»§a má»™t lâu đài; ở đấy hoa, tinh tú, chim, khỉ, và những thiên thần có thể được trông thấy giữa khóm lá. Và những gì chàng Ä‘ang nếm trải ngay lúc này, những gì chàng thấy trước mắt sau khi tỉnh dậy từ chuyện làm vua, chuyện chiến tranh và bị cầm tù, những gì chàng thấy trong khi Ä‘ang đứng bên bá» suối, cái bầu nước chàng vừa làm đổ má»™t ít, cùng vá»›i tất cả những suy tư cá»§a chàng vá» má»i sá»±, phải chăng tất cả cÅ©ng Ä‘á»u là má»™t thứ má»™ng huyá»…n như nhau? Äó không phải là ảo tưởng, là Maya sao? Má»i sá»± mà chàng còn sẽ trải qua trong tương lai, sẽ thấy bằng mắt và sá» bằng tay, cho đến lúc chết - tất cả đó có chút gì khác nhau vá»›i kinh nghiệm trước ? Tất cả Ä‘á»u là trò chÆ¡i, là giả huyá»…n, là bá»t nước, là chiêm bao.

Toàn thể lăng kính muôn mặt cá»§a cuá»™c Ä‘á»i vá»›i đủ cung bậc lạc thú và khổ sầu này, tất cả chỉ là má»™ng huyá»…n, Maya. Dasa vẫn đứng trÆ¡ ra đấy. Bầu nước lại bị nghiêng, đổ ra má»™t ít làm ướt chân chàng và ngấm vào đất. Bây giá» chàng phải làm gì ? Múc đầy nước trở lại, mang vá» cho vị ẩn sÄ©, để bị cưá»i nhạo nữa vá» những gì chàng đã chịu đựng trong giấc chiêm bao ư ? Äiá»u ấy không làm chàng vui lắm. Chàng đổ hết nước trong bầu, ném nó trên rêu rồi ngồi xuống thảm cá» xanh mà khởi sá»± suy nghÄ© nghiêm túc. Chàng đã quá ngấy chán cái trò má»™ng mị này, trò chÆ¡i quá»· quái vá»›i những lạc thú và Ä‘au khổ nghiá»n nát tim mình, làm cho máu mình đông lại, chỉ để đột nhiên bừng mắt dậy thấy tất cả chỉ là Maya và mình chỉ là má»™t tên ngốc nghếch.

Chàng đã ngấy chán má»i thứ. Bây giá» chàng không còn ham vợ con gì nữa, không ham ngai vàng, chiến thắng hay trả thù, không ham hạnh phúc hay trí khôn, không ham quyá»n lá»±c hay đức hạnh gì nữa hết. Chàng chỉ mong được an tÄ©nh, được chấm dứt sá»± há»—n loạn này. Chàng không còn mong muốn gì ngoài việc chận đứng bánh xe quay bất tận này, chấm dứt cảnh tượng diá»…n biến đến vô cùng này và dập tắt tất cả.

Chàng muốn tìm sá»± ngÆ¡i nghỉ, muốn dập tắt chính mình Ä‘i. Äó chính là Ä‘iá»u chàng mong má»i trong khi sấn tá»›i kẻ thù trong trận chiến đấu cuối cùng, đánh vung vít và bị đánh trở lại, vung những nhát chém và nhận những vết thương, cho đến khi ngã gục. Nhưng rồi thì sao? Rồi thì có má»™t giai Ä‘oạn ngắn ngá»§i bất tỉnh nhân sá»±, hay ngá»§ quên, hay cái chết, nhưng liá»n sau đó lại tỉnh dậy, lại phải nhận mạch sống vào tim, lại phải để cho dòng thác lÅ© những hình ảnh ghê rợn, kinh khiếp má»™t lần nữa trút vào nhãn thức bất tận, không thể thoát khá»i, cho đến lần bất tỉnh kế tiếp, cái chết kế tiếp. Có lẽ đó chỉ là má»™t sá»± tạm ngưng, má»™t lúc ngÆ¡i nghỉ, má»™t dịp để lấy lại hÆ¡i thở mà thôi. Không thể nào có sá»± dập tắt. Nó cứ tiếp diá»…n bất tận.

Ná»—i bất an làm chàng đứng lên lần nữa. Nếu đã không có sá»± nghỉ ngÆ¡i nào cho cái vòng lẩn quẩn khốn khổ này, nếu mong ước tha thiết nhất cá»§a chàng không thể nào thá»±c hiện, thì sao bằng cứ múc đầy bầu nước mà mang vỠông già cho xong, mặc dù ông ta không có quyá»n gì ra lệnh cho chàng. Äấy là má»™t dịch vụ chàng được nhá» vả, má»™t phận sá»± phải làm. Chàng có thể cứ vâng lá»i và thi hành phận sá»± ấy, như thế còn tốt hÆ¡n là cứ ngồi lì ở đây mà trầm tư vá» những cách tá»± huá»·. Nói cho cùng, thì vâng lá»i và phục vụ vẫn tốt hÆ¡n và dá»… hÆ¡n nhiá»u, vô hại hÆ¡n nhiá»u, so vá»›i sá»± ra lệnh và nhận trách nhiệm.
Chàng biết được chừng ấy. ÄÆ°á»£c rồi, Dasa, hãy lượm bầu, múc đầy nước rồi mang vá» cho thầy Ä‘i.

Khi chàng vá» tá»›i chòi, vị thầy đón chàng bằng cái nhìn lạ lùng như dò há»i, như thương cảm, lại như cái nhìn cá»§a má»™t cậu bé ranh mãnh xí gạt được má»™t đứa bé khác – cái anh chàng mục tá»­ hoàng gia này, y chỉ có ra suối lấy nước rồi trở vá» không hÆ¡n mưá»i lăm phút. Vậy mà đồng thá»i, y cÅ©ng Ä‘i ở tù vá», đã mất má»™t ngưá»i vợ, má»™t đứa con trai, má»™t vương quốc, đã sống trá»n má»™t Ä‘á»i và đã thoáng thấy bánh xe sinh tá»­. Có lẽ y đã có dịp được thức tỉnh hÆ¡n má»™t lần vá» trước, nếu không y đã không lai vãng tá»›i đây và lưu lại lâu đến thế. Nhưng bây giá» dưá»ng như y đã được thức tỉnh đúng mức, đã có căn cÆ¡ thuần thục để bắt đầu cuá»™c hành trình dài. Cần phải mất nhiá»u năm chỉ để mà dạy cho y cách ngồi và thở.

Chỉ bằng má»™t cái nhìn ấy, cái nhìn chứa đựng mối tương giao sư đệ, chỉ vá»›i duy nhất má»™t cái nhìn ấy, vị ẩn sÄ© thâu nhận chàng làm môn sinh. Cái nhìn ấy đã đánh tan tất cả những tư duy vô ích trong đầu ngưá»i đệ tá»­. Nó buá»™c chàng vào nếp sống ká»· luật và phục vụ. Từ đó chàng không bao giá» rá»i khá»i khu rừng.

--------------------------hết-------------------------------

_________________
Tôi tá»± hào vì mình đã là 1 thành viên trong GÄPT
View user's profileSend private messageSend e-mailYahoo Messenger
Display posts from previous:      
Post new topicReply to topic


 Jump to:   



View next topic
View previous topic
You cannot post new topics in this forum
You cannot reply to topics in this forum
You cannot edit your posts in this forum
You cannot delete your posts in this forum
You cannot vote in polls in this forum